Nhân dịp Lễ hội kỷ niệm 140 năm khởi nghĩa Yên Thế, tỉnh Bắc Giang sẽ tổ chức khánh thành Đền thờ Hoàng Hoa Thám và nghĩa quân Yên Thế; đồng thời tu bổ nhiều di tích văn hóa, lịch sử quan trọng.
Lễ hội kỷ niệm 140 năm khởi nghĩa Yên Thế (1884 - 2024) sẽ diễn ra từ ngày 15 – 17/3/2024 tại thị trấn Phồn Xương, huyện Yên Thế (Bắc Giang). Lễ hội Yên Thế là sự kiện văn hóa - xã hội quan trọng, nhằm tri ân các vị thủ lĩnh cùng tinh thần bất diệt của nghĩa quân Yên Thế. Tôn vinh những giá trị văn hóa dân tộc; khơi dậy và phát huy tinh thần đoàn kết, truyền thống yêu nước, quyết tâm bảo vệ độc lập tự do của đất nước và hòa bình cho nhân dân.
Ông Đỗ Tuấn Khoa - Phó giám đốc Sở VHTTDL tỉnh Bắc Giang cho biết, Lễ hội Yên Thế năm 2024 gồm nhiều nghi lễ và hoạt động thiết thực, góp phần bảo tồn và phát huy di sản văn hóa các dân tộc trong công cuộc đổi mới, hội nhập và phát triển, tăng cường tình đoàn kết các dân tộc. Đồng thời tuyên truyền, giới thiệu truyền thống lịch sử - văn hóa, những giá trị đặc sắc của vùng đất, con người, thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của huyện Yên Thế nói riêng và tỉnh Bắc Giang nói chung, góp phần thúc đẩy phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh.
Ông Đỗ Tuấn Khoa - Phó giám đốc Sở VHTTDL tỉnh Bắc Giang phát biểu tại sự kiện.
Trong khuôn khổ Lễ hội Yên Thế, ngày 15/3 sẽ diễn ra lễ cắt băng khánh thành công trình tu bổ, tôn tạo đình Hả và dâng hương tại đền thờ Lương Văn Nắm (xã Tân Trung, huyện Tân Yên); lễ cắt băng khánh thành công trình Đền thờ Hoàng Hoa Thám và nghĩa quân Yên Thế, đình Ba tầng mái (thị trấn Phồn Xương, huyện Yên Thế) và khai mạc trưng bày Khởi nghĩa Yên Thế với nhiều hiện vật, tư liệu quý.
Điểm nhấn của Lễ hội Yên Thế 2024 là chương trình nghệ thuật khai mạc lễ hội diễn ra sáng ngày 16/3 với chủ đề “Bản hùng ca Yên Thế" với sự tham gia của nhiều ca sĩ, nghệ sĩ nổi tiếng: Tùng Dương, Bùi Lê Mận… Chương trình được dàn dựng quy mô hoành tráng, công phu, mang tính sử thi nhằm ca ngợi công lao của thủ lĩnh Lương Văn Nắm (Đề Nắm) và anh hùng dân tộc Hoàng Hoa Thám (Đề Thám) cùng các nghĩa quân Yên Thế đã anh dũng chiến đấu, chống Thực dân Pháp trong những năm cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX.
Họp báo thông tin về Lễ kỷ niệm 140 năm khởi nghĩa Yên Thế
Ông Trương Quang Hải - Giám đốc sở VHTTDL tỉnh Bắc Giang cho biết: “Khu vực tổ chức Lễ hội Yên Thế năm nay mang một diện mạo hoàn toàn mới với nhiều công trình mới được đưa vào sử dụng. Trong những năm qua, tỉnh và các huyện Yên Thế, Tân Yên, Việt Yên, Yên Dũng quan tâm tu bổ, tôn tạo các địa điểm thuộc Di tích lịch sử quốc gia Những địa điểm Khởi nghĩa Yên Thế trên địa bàn. Đến thời điểm hiện tại, các địa điểm thuộc di tích đang từng bước được hoàn thiện tu bổ, tôn tạo nhằm thu hút thêm du khách thập phương. Trong đó, có đình Ba tầng mái được khôi phục lại đúng di tích gốc, được Bộ VHTTDL thẩm định và phê duyệt. Đồn Phồn Xương - đại bản doanh của Hoàng Hoa Thám cũng được khôi phục lại nguyên trạng. Đây là di tích quân sự độc đáo nhất cả nước”.
Khởi nghĩa Yên Thế kéo dài gần 30 năm từ 1884 đến 1913, do Đề Nắm (tức Lương Văn Nắm) và Đề Thám (tức Hoàng Hoa Thám) lãnh đạo. Đây là cuộc khởi nghĩa có quy mô lớn nhất, trên bình diện rộng nhất và kéo dài nhất trong các cuộc khởi nghĩa chống lại ách thống trị của thực dân Pháp cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX.
Cuộc khởi nghĩa Yên Thế bắt đầu từ năm 1884 do thủ lĩnh Đề Nắm lãnh đạo. Sau khi Đề Nắm qua đời, Đề Thám (Hoàng Hoa Thám) tập hợp những toán nghĩa binh còn sót lại, mở rộng địa bàn hoạt động. Sáng 19/12/1892, Đề Thám tập hợp một lực lượng gồm 400 quân tại đình làng Đông, xã Quỳnh Đông (nay là thị trấn Bích Động, thị xã Việt Yên), tổ chức lễ tế cờ, chính thức trở thành thủ lĩnh tối cao của cuộc khởi nghĩa.
Trải qua 140 năm, với sự giữ gìn và tu bổ của chính quyền và nhân dân Bắc Giang, mảnh đất “địa linh nhân kiệt” này vẫn còn lưu giữ nhiều dấu tích, di tích quý báu của cuộc khởi nghĩa Yên Thế, đó không chỉ là những chứng cứ và tài sản vô giá của lịch sử mà còn là địa chỉ đỏ cho tham quan du lịch, lịch sử hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước.
Hiện khu di tích Khởi nghĩa Yên Thế gồm 23 điểm di tích, trải rộng trên địa bàn 4 huyện (Yên Thế, Tân Yên, Việt Yên và Yên Dũng.Để đánh giá đúng tầm vóc lịch sử của cuộc khởi nghĩa Yên Thế, ngày 10/5/2012 thủ tướng chính phủ đã ký quyết định xếp hạng di tích quốc gia đăc biệt đối với những địa điểm khởi nghĩa Yên Thế. 23 điểm di tích đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt nằm trên địa bàn 4 huyện: Yên thế, Tân Yên, Việt Yên và Yên Dũng; trong đó huyện Yên Thế có 9 điểm gồm: Đồn Phồn Xương, Đền Thề, Đồn Hố Chuối, chùa Lèo, đồn Hom, đình Dĩnh Thép, đền Cầu Khoai, chùa Thông, động Thiên Thai.
