TỤC CƯỚP KÉN Ở LÀNG DỊ NẬU - LIỆU PHÁP TÂM LINH VÀ ƯỚC MUỐN SINH SẢN TRONG XÃ HỘI HIỆN ĐẠI

Tóm tắt: Tục “Cướp kén” ở làng Dị Nậu, xã Thọ Văn, tỉnh Phú Thọ là một hiện tượng tín ngưỡng phồn thực đặc sắc, phản ánh khát vọng sinh sôi nảy nở của cư dân nông nghiệp. Từ góc nhìn nghiên cứu văn hóa dân gian kết hợp với các phương pháp tiếp cận tâm lý xã hội, bài viết khám phá chức năng của nghi lễ này như một liệu pháp tâm linh và tâm lý trong bối cảnh đương đại. Trong xã hội hiện nay, khi các cá nhân và cộng đồng phải đối mặt với áp lực sinh con, khủng hoảng niềm tin và mất phương hướng trong đời sống tinh thần, thông qua biểu tượng sinh thực khí, nghi lễ giáo kén và hành vi tập thể “cướp kén”, lễ hội không chỉ bảo tồn bản sắc văn hóa mà còn góp phần ổn định tâm lý, phục hồi năng lượng sống và kết nối cộng đồng. Bài viết đề xuất bảo tồn, phát huy giá trị nghi lễ này như một hình thức trị liệu cộng đồng cầu con, giáo dục văn hóa và phát triển du lịch tâm linh bền vững; qua đó khẳng định tục “Cướp kén” không chỉ là một nghi lễ dân gian, mà còn là giải pháp văn hóa ứng phó với những khủng hoảng tinh thần trong xã hội hiện đại.

Từ khóa: Tục cướp kén, trị liệu tâm linh, tín ngưỡng phồn thực, cầu con.